İskoçya’da Kaç Şehir Var? 8 Şehirle İskoçya’yı Tanıma Rehberi

İskoçya’da kaç şehir var? İskoçya’nın resmî olarak şehir statüsüne sahip 8 şehri bulunuyor: Aberdeen, Dundee, Dunfermline, Edinburgh, Glasgow, Inverness, Perth ve Stirling. Fakat bu sekiz şehir, haritada yan yana duran benzer duraklar gibi düşünülmemeli. Her biri ülkenin başka bir hikâyesine açılıyor.

İskoçya’nın 8 şehri hangileri?

İskoçya’nın şehirleri şunlar:

• Aberdeen
• Dundee
• Dunfermline
• Edinburgh
• Glasgow
• Inverness
• Perth
• Stirling

Resmî şehir listesi Birleşik Krallık hükümetinin şehirler listesinde de bu sekiz isimle yer alıyor. VisitScotland ise Glasgow’u en büyük, Stirling’i nüfus bakımından en küçük; Dunfermline’ı da en yeni İskoç şehri olarak tanımlıyor.

Buradaki şehir kelimesinin nüfus büyüklüğüyle birebir örtüşmediğini de akılda tutmak gerekiyor. Örneğin Stirling’in şehir statüsü, onu Glasgow kadar büyük bir yerleşim haline getirmiyor. Şehir statüsü ayrı bir mesele; nüfus ve kentsel ölçek ayrı.

Bu ayrım İskoçya’yı gezerken özellikle güzel. Çünkü küçük bir şehirde bile oldukça büyük bir tarih bulabiliyorsunuz.

İskoçya’nın başkenti Edinburgh nasıl bir yer?

İskoçya’nın başkenti Edinburgh.

Burayı ülkenin tarih, edebiyat ve mimari tarafına açılan kapı gibi düşünebilirsiniz. Eski ve Yeni Şehir’in birbirinden farklı dokusu, taş yapılar, yokuşlar, dar geçitler ve kaleye doğru yükselen sokaklar Edinburgh’un karakterini oluşturuyor.

Şehir aynı zamanda UNESCO Edebiyat Şehri. Edinburgh’un edebiyatla ilişkisi Robert Burns, Sir Walter Scott ve Robert Louis Stevenson gibi isimlerle sınırlı kalmıyor; şehirde edebiyatı günlük yaşamın bir parçası haline getiren festivaller, kitapçılar ve kültürel etkinlikler de bulunuyor.

Burada yapılacak şeyleri birkaç büyük yapıya indirgemek yerine yürümek daha güzel olabilir.

Eski şehirde bir sokağa sapın. Bir avlunun önünde durun. Sonra biraz yükselip şehre yukarıdan bakın.

Örneğin Arthur’s Seat yürüyüşü, Edinburgh’un taş ve yapı yoğunluğundan çıkıp aynı şehri doğal bir tepeden görmenizi sağlıyor.

Edinburgh için 2-3 gün ayırmak, şehrin hem klasik tarafını hem de daha sakin köşelerini görmek isteyenler açısından iyi bir başlangıç olabilir.

Glasgow neden İskoçya’nın en büyük şehri?

Glasgow, İskoçya’nın nüfus bakımından en büyük şehri. VisitScotland’ın şehir verilerinde nüfusu yaklaşık 615 bin olarak veriliyor.

Fakat Glasgow’u Edinburgh’un daha büyük hâli gibi düşünmek yanlış olur.

Glasgow’un karakteri daha çok müzik, endüstri, sanat, mahalle yaşamı ve çağdaş şehir kültürü üzerinden okunuyor.

Şehir, Clyde Nehri çevresinde gelişmiş ve bugün UNESCO Müzik Şehri unvanını taşıyor. Canlı müzik mekânlarından müzelere, sokak sanatından kafelere kadar şehirde oldukça hareketli bir kültür hayatı bulunuyor.

Sanata meraklıysanız müzeleri ve galerileri gezebilirsiniz. Sokakları merak ediyorsanız şehir merkezindeki mural rotasını takip edebilirsiniz. Müzik seviyorsanız akşamı canlı müzikle tamamlamak da Glasgow’un ruhuna daha uygun bir plan olabilir.

Glasgow’da güzel olan şeylerden biri de programın sürekli “tarihî yapı → müze → tarihî yapı” şeklinde ilerlememesi.

Bir duvarda dev bir mural görebilir, birkaç sokak sonra küçük bir kafeye oturabilir, akşam başka bir yerde müzik dinleyebilirsiniz.

Dundee’de tasarım ve deniz bir arada

Dundee, İskoçya’nın doğusunda, Tay Nehri kıyısında bulunan daha kompakt bir şehir.

İlk bakışta küçük görünmesine rağmen tasarım konusunda oldukça belirgin bir kimliği var. UNESCO tarafından Creative City of Design olarak tanınıyor. Şehrin modern yüzünün en dikkat çekici simgelerinden biri de V&A Dundee. Burası Londra dışındaki ilk V&A müzesi ve İskoçya’nın ilk tasarım müzesi.

Dundee’yi gezerken bir yandan tasarım ve mimariye, diğer yandan şehrin sanayi geçmişine bakabilirsiniz.

Verdant Works, Dundee’nin tekstil endüstrisi geçmişini anlamak için ilginç bir durak. Dundee Law ise eski bir volkanın kalıntısı ve tepeden şehir ile Tay Nehri’ne bakmak isteyenler için güzel bir yürüyüş noktası.

Yani Dundee, “küçük şehirde ne yapılır?” sorusuna güzel bir cevap veriyor.

Müze gezebilir, sahile inebilir, tasarıma bakabilir, yürüyebilir ve akşamı küçük bir mekânda geçirebilirsiniz.

Aberdeen neden Granite City olarak biliniyor?

Aberdeen’i diğer şehirlerden ayıran ilk şeylerden biri taş.

Şehir, granit yapıları nedeniyle Granite City olarak biliniyor. Kuzeydoğu kıyısında yer alan Aberdeen’in mimarisinde bu malzeme o kadar belirgin ki şehir merkezinde yürürken neden böyle adlandırıldığını anlamak zor değil.

Burada Union Street boyunca yürümek, şehrin mimari karakterini okumak için güzel bir başlangıç.

Aberdeen’in bir başka yüzü ise deniz.

Sahil yürüyüşleri, deniz manzarası ve hatta yunus gözlemleme imkânı şehrin kıyıyla ilişkisini canlı tutuyor. Kentin yerel konuşma biçimi olan Doric’i duymak da Aberdeen deneyiminin küçük ama ilginç parçalarından biri.

Bu nedenle Aberdeen’i yalnızca “kuzeydeki bir şehir” olarak düşünmek yerine granit + deniz + yerel kimlik üçgeninde keşfetmek daha güzel.

Inverness neden Highlands’in kapısı gibi?

İskoçya’nın kuzeyine doğru çıktığınızda Inverness karşınıza çıkıyor.

VisitScotland burayı Highlands’in başkenti olarak tanımlıyor. Nüfusu diğer büyük şehirlerle karşılaştırıldığında küçük olsa da çevresindeki manzaralar nedeniyle seyahat planlarında önemli bir yere sahip.

Inverness’te müze ve galerileri gezebilir, Ness Nehri boyunca yürüyebilir, şehir merkezini keşfedebilirsiniz.

Sonra şehirden dışarı çıkabilirsiniz.

İşte Inverness’in asıl avantajı burada ortaya çıkıyor.

Loch Ness ve Urquhart Castle gibi yerler şehir çevresindeki rotalara bağlanabiliyor. Loch Ness üzerinde tekne turları yapılabiliyor; Urquhart Castle ise gölün kıyısındaki tarihî kalıntılarıyla rotaya bambaşka bir katman ekliyor.

Bu yüzden Inverness’i uzun uzun “şehir turu yapılacak bir yer” olarak değil, şehir ile Highlands arasında kurulmuş bir üs gibi düşünmek de mümkün.

Perth neden “Fair City” olarak anılıyor?

Perth, İskoçya’nın daha sakin şehirlerinden biri.

Tay Nehri kıyısında yer alan şehir, tarihi boyunca kraliyet bağlantılarıyla öne çıkmış. Bugün ise sanat, zanaat, müzeler ve nehir çevresindeki açık alanlarıyla dikkat çekiyor.

Perth ayrıca UNESCO City of Craft and Folk Art unvanına sahip. Şehir merkezinden kısa bir yürüyüşle sanat galerilerine, müzelere ve kamusal sanat çalışmalarına ulaşabiliyorsunuz.

Yeni Perth Museum ise şehrin tarihini anlamak isteyenler için özellikle ilginç. Müzenin en dikkat çekici parçalarından biri, İskoç tarihinde önemli bir sembol olan Stone of Destiny, yani Scone Taşı.

Perth’in güzel tarafı biraz da temposunda.

Edinburgh’un yoğunluğundan veya Glasgow’un hareketinden sonra burada nehir kenarında yürümek, müzeye girmek, kahve içmek ve günün geri kalanını fazla planlamamak oldukça keyifli olabilir.

Stirling neden İskoçya tarihinin tam ortasında?

Stirling küçük bir şehir olabilir ama hikâyesi oldukça büyük.

Şehir, İskoçya’nın tarihindeki önemli siyasi ve askerî olayların merkezlerinden biri olmuş. Stirling Castle bunun en güçlü örneklerinden biri. Stewart krallarının ve kraliçelerinin tercih ettiği önemli bir kraliyet yerleşimiydi.

William Wallace ile ilişkilendirilen National Wallace Monument da şehir çevresinin en bilinen yapılarından.

Bir başka önemli durak Bannockburn. Burada 1314’te gerçekleşen savaş, İskoçya tarihinin en belirleyici çatışmalarından biri olarak kabul ediliyor.

Stirling’i gezerken İskoçya’nın geçmişini kitap sayfalarından çıkıp manzaraya yerleşmiş gibi görebilirsiniz.

Kaleler, tepeler ve savaş alanları birbirinden kopuk noktalar gibi durmuyor.

Biraz yürüdüğünüzde “Bu yer neden burada?” sorusu kendiliğinden ortaya çıkıyor.

Dunfermline neden İskoçya’nın en yeni şehri?

Dunfermline, sekiz şehir arasındaki en yeni isim.

2022’de şehir statüsü kazandı. Fakat bu, şehrin yeni olduğu anlamına gelmiyor. Tam tersine, İskoçya’nın kraliyet geçmişi oldukça eskiye uzanıyor.

Dunfermline Abbey ve Palace bunun en güzel örneklerinden. Yapının geçmişi 11. yüzyıla kadar uzanıyor ve İskoç hükümdarlarının mezarları arasında Robert the Bruce’un mezarı da bulunuyor.

Şehrin bir başka ilginç hikâyesi Andrew Carnegie.

Dünyanın en zengin isimlerinden birine dönüşen Carnegie’nin doğduğu mütevazı ev bugün müze olarak ziyaret edilebiliyor. Çocukluğunun geçtiği bu küçük ev ile Amerika’daki büyük sanayi hayatı arasındaki mesafe, Dunfermline’ın hikâyesini daha ilginç hale getiriyor.

Bir de Pittencrieff Park var.

Carnegie’nin 1902’de Dunfermline halkına armağan ettiği park, bugün yürüyüş ve dinlenme alanı olarak kullanılıyor.

Dunfermline bu yüzden yeni şehir statüsü ile eski tarihinin hoş bir karşılaşması gibi.

8 şehri gezmek için nasıl bir rota yapılır?

İskoçya’nın sekiz şehrini aynı seyahate sığdırmak mümkün. Fakat hepsini aynı önemde görmek yerine bir rota hikâyesi oluşturmak daha keyifli olabilir.

Örneğin:

Edinburgh → Dunfermline → Dundee → Aberdeen → Inverness → Perth → Stirling → Glasgow

gibi geniş bir şehir rotası düşünülebilir.

Fakat burada önemli bir nokta var.

İskoçya’nın en güzel taraflarından bazıları bu sekiz şehrin arasında kalıyor.

Edinburgh’dan Dunfermline’a giderken Forth Bridge çevresi, Dundee’den Aberdeen’e ilerlerken doğu kıyısı, Inverness’e yaklaşırken Highlands ve Stirling çevresinde göller ile tepeler rotaya dahil edilebilir.

Yani sekiz şehri görmek istiyorsanız seyahati bir şehir koleksiyonu gibi kurmak yerine şehirleri birbirine bağlayan yolları da hesaba katın.

Çünkü İskoçya’da bazen vardığınız yerden çok, oraya giderken gördüğünüz manzara akılda kalıyor.

İskoçya’da şehir şehir neler yapılır?

Kısaca bakarsak her şehir başka bir seyahat fikrine kapı açıyor:

Şehir	Şehrin öne çıkan tarafı	Neler yapılabilir?
Edinburgh	Başkent, tarih, edebiyat	Eski Şehir’de yürümek, müze gezmek, Arthur’s Seat’e çıkmak
Glasgow	Müzik, sanat, şehir yaşamı	Galeri gezmek, mural rotasını keşfetmek, canlı müzik dinlemek
Dundee	Tasarım, deniz, endüstri	V&A Dundee’yi gezmek, Dundee Law’a çıkmak, sahili keşfetmek
Aberdeen	Granit mimari, kıyı	Union Street’te yürümek, mimariye bakmak, sahile gitmek
Inverness	Highlands	Ness Nehri boyunca yürümek, Loch Ness çevresine gitmek
Perth	Kraliyet geçmişi, zanaat	Perth Museum’u gezmek, Tay Nehri kıyısında yürümek
Stirling	İskoç tarihi	Stirling Castle’ı görmek, savaş tarihini araştırmak, tepelere çıkmak
Dunfermline	Kraliyet geçmişi, Carnegie	Manastırı görmek, Pittencrieff Park’ta yürümek, Carnegie’nin doğduğu evi ziyaret etmek

Bu tabloya bakınca sekiz şehrin neden tek bir “İskoçya şehirleri” başlığı altında kolayca erimediği daha iyi anlaşılıyor. VisitScotland da şehirleri tarih, müze, galeri, yürüyüş, bağımsız dükkânlar ve çevredeki doğa deneyimleriyle birlikte ele alıyor.

İskoçya’yı yalnızca 8 şehirden ibaret düşünmemek gerek

İskoçya’da kaç şehir var sorusunun cevabı 8.

Fakat ülkenin tamamını bu sekiz noktaya indirgemek, İskoçya’nın en güzel taraflarından bazılarını dışarıda bırakır.

Glencoe’nin vadileri, Skye Adası’nın manzaraları, Highlands’in uzun yolları, kıyı kasabaları ve küçük yerleşimler şehirlerin arasında bambaşka bir İskoçya gösteriyor.

Sekiz şehir daha çok ülkenin farklı karakterlerini okumak için bir başlangıç noktası gibi düşünülebilir.

Edinburgh geçmişi anlatır.

Glasgow bugünün hareketini gösterir.

Dundee tasarım ve dönüşüm üzerinden konuşur.

Aberdeen taşın ve denizin şehridir.

Inverness kuzeye açılır.

Perth daha sakin bir tarih duygusu taşır.

Stirling savaşlar ve kraliyet hikâyelerini hatırlatır.

Dunfermline ise eski bir kraliyet merkezinin yeni bir şehir kimliği kazanabileceğini gösterir.

Belki de İskoçya’yı anlamanın en güzel yolu, “kaç şehir var?” sorusundan başlayıp her şehirde “burayı diğerlerinden ayıran ne?” diye biraz daha uzun bakmaktır.

Sekiz şehir var.

Ama sekiz ayrı İskoçya hikâyesi var.

Sık Sorulan Sorular

❓ İskoçya’nın başkenti neresidir?

İskoçya’nın başkenti Edinburgh’dur. Şehir, tarihî merkezi, mimarisi, festivalleri ve edebiyatla ilişkisiyle ülkenin en bilinen şehirlerinden biridir.

❓ İskoçya’nın en büyük şehri hangisidir?

İskoçya’nın nüfus bakımından en büyük şehri Glasgow’dur. VisitScotland verilerinde Glasgow’un nüfusu yaklaşık 615 bin olarak verilmektedir.

❓ İskoçya’da kaç şehir var?

İskoçya’da resmî olarak 8 şehir bulunur: Aberdeen, Dundee, Dunfermline, Edinburgh, Glasgow, Inverness, Perth ve Stirling.

❓ İskoçya’da ne kadar Türk yaşıyor?

Bu soruya tek bir güncel sayı vermek kolay değildir. Scotland’s Census 2022, etnik kimlik ve ana dil gibi farklı ölçümler kullanır ve Türkçe ayrı bir ana dil kategorisi olarak yer alır. Türk nüfusunu tanımlamak için “Türkiye doğumlu”, “Türk etnik kimliği” ve “ana dili Türkçe” gibi ölçümlerin birbirinden ayrılması gerekir.

❓ İskoçya bağımsız bir ülke mi?

İskoçya, Birleşik Krallık’ı oluşturan dört kurucu ülkeden biridir. Kendi parlamentosu ve bazı alanlarda devredilmiş yetkileri bulunur; ancak Birleşik Krallık’ın parçasıdır.

❓ İskoçya’nın 8 şehri hangileridir?

Aberdeen, Dundee, Dunfermline, Edinburgh, Glasgow, Inverness, Perth ve Stirling İskoçya’nın resmî şehirleridir.

❓ İskoçya’daki en yeni şehir hangisidir?

Dunfermline, 2022 yılında şehir statüsü kazanarak İskoçya’nın en yeni şehri olmuştur.

❓ İskoçya’da gezilecek en önemli şehirler hangileridir?

Edinburgh, Glasgow, Inverness, Stirling, Dundee, Aberdeen, Perth ve Dunfermline ülkenin resmî şehirlerinin tamamını oluşturur. Her biri farklı bir tarih, coğrafya veya şehir deneyimi sunar.

❓ İskoçya’nın en küçük şehri hangisidir?

VisitScotland’ın şehir verilerine göre nüfus bakımından en küçük şehir Stirling’dir. Yaklaşık 40 bin kişilik nüfusla Glasgow’dan oldukça farklı bir şehir ölçeğine sahiptir.

❓ İskoçya şehirleri arasında en güzel rota nasıl yapılır?

Edinburgh, Dunfermline, Dundee, Aberdeen, Inverness, Perth, Stirling ve Glasgow şehirlerini bir rota üzerinde birleştirmek mümkün. Ancak seyahate Highlands, kıyılar veya küçük kasabalar da eklenirse İskoçya’nın şehirler dışındaki yüzü daha iyi görülebilir.

İlginizi Çekebilir: Yalıkavak Nasıl Vakit Geçirilir?